Kip Ekleri Konu Anlatımı - Delinetciler Portal
+ Hemen Yorum Yap

Kip Ekleri Konu Anlatımı

  1. Fiillerde Kip : Fiillerin bir hareketi, durumu,oluşu ortaya koyuşu farklı şekillerde olur. Bazen bunlar bir başkasına haber verme şeklinde aktarılır bazen bir koşula bağlanır,bazen istenen bir durum aktarılır. Buna "fiilin kipi denir. Türkçede kipler iki grupta incelenir. Bunlar:


    1. Haber (Bildirme) Kipleri

    Fiilin çekiminde kesin bir zaman ifadesi varsa, fiil haber kipindedir.Örnek: yapacak, gelmiş, alıyor...

    Haber kipinin beş çekimi vardır. Bunlar:

    A) Geniş Zaman Ekleri: Fiilin her zaman yapıldığını veya yapılmakta olduğunu veya yapılacağını belirten zaman ekleridir.Türkçede geniş zaman kipi -r, -ır, -ir, -ur, -ür, -ar, -er ekleriyle kurulur.


    Kip Ekleri Konu Anlatımı



    ŞİMDİKİ ZAMAN

    B) Şimdiki Zaman Eki: Fiilin belirttiği kavramın, içinde bulunan zamanda başladığını, ve devam etmekte olduğunu bildiren zaman ekleridir. Şimdiki zaman

    eki "-yor" dur.

    Kip Ekleri Konu Anlatımı 1


    Not: Fiile şimdiki zaman anlamı veren bir diğer ek de "-mekte, -makta" ekidir. Örnek: koş-makta-yım, koş-makta

    GELECEK ZAMAN

    Fiilin, söylendiği andan sonra yapılacağını ifade eder. Türkçede gelecek zaman eki "-acak,-ecek"tir

    Kip Ekleri Konu Anlatımı 2


    Uyarı: gelecek zamanın 1.tekil ve 1. Çoğul şahıs çekimlerinde "acak,-ecek" eklerindeki "k" sesi yumuşayarak "ğ" sesine dönüşür. Örnek: geleceğ-im, yap-acağ-ız.

    GÖRÜLEN GEÇMİŞ (Dİ'Lİ GEÇMİŞ) ZAMAN

    Fiilin belirttiği kavramın, içinde bulunan zamandan önce olup bittiğini kesinlikle bildiren zaman ekidir. Türkçede görülen geçmiş zaman eki "-dı,-di,-du,-dü,-tı,-ti,-tu,-tü"dür.

    Kip Ekleri Konu Anlatımı 3


    ÖĞRENİLEN (MİŞ'Lİ) GEÇMİŞ ZAMAN

    Fiilin belirttiği kavramın, içinde bulunan zamandan önce olup bittiğini başkasından duyarak bildiren zaman ekidir. Türkçede öğrenilen geçmiş zaman eki"-mış,-miş,-muş,-müş"tür.

    Kip Ekleri Konu Anlatımı 4


    2) DİLEK KİPLERİ

    Bu kiplerde zaman anlamı yoktur. Bu kipler fiile emir, istek, şart ve gereklilik anlatan kiplerdir. Dilek kipleri emir, istek, şart, ve gereklilik kipleri olmak üzere dörde ayrılır.

    A) EMİR KİPİ

    Fiilin yapılması gerektiğini emir şeklinde bildiren çekimdir. Birinci tekil ve birinci çoğul şahsın emir çekimi yoktur.


    1. Tekil şahıs: -------------

    2. Tekil şahıs: çalış
    3. Tekil şahıs: çalış-sın

    1. Çoğul şahıs: -------------

    2. Çoğul şahıs: çalış-ın (çalış-ınız)
    3. Çoğul şahıs: çalış-sın-lar

    B) İSTEK KİPİ

    İstek bildiren kiplerdir. İstek eki "-a,-e"dir.


    1. Tekil şahıs: çalış-a-yım

    2. Tekil şahıs: çalış-a-sınız
    3. Tekil şahıs: çalış-a

    1. Çoğul şahıs: çalış-a-lım

    2. Çoğul şahıs: çalış-a-sınız
    3. Çoğul şahıs: çalış-a-lar

    C) ŞART KİPİ


    Fiillere şart anlamı katan kiptir. Şart eki "-sa, -se"dir.


    1. Tekil şahıs: çalış-sa-m

    2. Tekil şahıs: çalış-sa-n
    3. Tekil şahıs: çalış-sa

    1. Çoğul şahıs: çalış-sa-k

    2. Çoğul şahıs: çalış-sa-nız
    3. Çoğul şahıs: çalış-sa-lar

    D) GEREKLİLİK KİPİ

    Fiilin yapılması gerektiğini anlatan kiptir. Gereklilik eki "-malı,-meli"dir.


    1. Tekil şahıs: çalış-malı-y-ım

    2. Tekil şahıs: çalış-malı-sın
    3. Tekil şahıs: çalış-malı

    1. Çoğul şahıs: çalış-malı-y-ız

    2. Çoğul şahıs: çalış-malı-sınız
    3. Çoğul şahıs: çalış-malı-lar

    Hazırlayan: ABDULCELİL KAHVECİ Türk Dili Ve Edebiyatı Öğretmeni

  2. 2017-10-30 #2
    baktımki kimse oy vermeemiş açılışı ben yaptım

  Okunma: 3866 - Yorum: 1 - Amp
Kullanıcı Oylaması: /5 -