Süzülme olayı sonucunda glomerulustan Bowman kapsülüne geçen sıvıda, vücut için çok faydalı olan (su, glikoz amino asitler, vitaminler ve bazı iyonlar) maddeler bulunur. Bu sıvı içindeki yararlı maddeler böbreklerden doğruca atılırsa (glikoz, amino asit, su, mineral gibi) vücudun su dengesinin bozulması nedeniyle ölüm olur.


Geri Emilim: Süzülme sonucu Glomerulustan Bowman kapsülüne geçen sıvı içindeki yararlı maddeler nefron kanalcıklarında ilerlerken kanalcıkları saran kılcallara geçerek yeniden kan dolaşımına verilmesine denir.


Geri emilim olayı hem pasif hem de aktif taşıma ile gerçekleşir. Aktif taşıma sırasında enerji harcanır. Bu yüzden nefron kanalcıklarını oluşturan hücreler fazla sayıda mitokondri içerir.


Nefrondaki proksimal tüpte su ozmosla, glikoz, vitamin, amino asitler, amonyum,klor, bikarbonat , potasyum ve sodyum aktif taşıma ile geri emilir.Hidrojen iyon derişimine bağlı olarak aktif veya pasif taşıma ile geri emilir.


Henle kulpunun inen kolunda su, Na ve CI pasif taşıma ile çıkan kolunda Na ve CI aktif taşıma ile geri emilirken Henle kulpunun inen kolu suya geçirgen iken çıkan kolu suya geçirgen değildir. Bundan dolayı Henle kulpunun çıkan kolunda suyun geri emilimi olmaz.

Distal tüpte ise sodyum, klor, bikarbonat iyonları ve su ise pasif taşımayla geri emilir. Burada suyun geri emilimi ADH (antidiüretik hormon) etkisiyle düzenlenir.

İnsan vücudunun suya ihtiyacı olduğu durumlarda ADH, distal tüp hücrelerine etki ederek hücre porlarını genişleterek daha fazla suyun geri emilmesini sağlar.


Distal tüp hücreleri üreye geçirgen olmadığından ürenin geri emilimi olmaz ve burada üre yoğunluğu artar.Mineral madde miktarı, böbrek üstü bezinden salgılanan aldosteron hormonu ile dengede tutulur.Bu hormon normalden fazla salgılanırsa gereğinden fazla sodyum geri emilir.


Geri emilim olayı idrar toplama kanalında su ve üre difüzyonla geri emilir. İdrar toplama kanalında Na+ve Cl- iyonlarının geri alınması ile tamamlanır.

Böbreklerde Geri Emilim Nedir?


Eşik değer Her maddenin kandaki normal değerine denir.

Aktif taşıma ile geri emilim, maddenin kandaki yoğunluna bağlıdır.Aktif taşıma ile yapılan geri emilim maddenin kandaki miktarını eşik değerine çıkaracak oranda gerçekleşir.Bir maddenin kandaki yoğunluğu eşik değerin üzerinde ise bu değeri aşan kısım nefron kanalcıklarından geri emilmez,idrarla dışarı atılır.Örnek olarak şeker hastalarında kandaki glikoz oranı eşik değerin üzerindedir.Bu yüzden glikozun fazlası idrarla atılır.Sağlıklı insanın idrarında glikoza rastlanmaz.


Sağlıklı bir insanda glikoz ve amino asitlerin %100'ü suyun %99'u sodyumun %99,5'i ürenin %50'si geri emilerek tekrar kana verilir.Böylece kandaki madden konsantrasyonları ve ozmotik basınç sabit tutularak homeostasinin oluşumuna katkı sağlanır.