Bitlis ilimizin yöresel yemekleri şunlardır...















- Yemeğin Adı Türü Tarifi
478 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri BÜRYAN Etli Yemekler Rivayet edilir ki, IV. Murat Revan seferine çıkarken, Bitlis'ten geçmiştir. Ordusu ile beraber yürürken, Bitlis'e yakın bir yerde bir sürü ile çobana rastlar. Çobana kendilerinin IV. Murat olduğunu, yemek olarak ikram edecek bir şeyin olup olmadığını sorar.
Çoban da; et ve sütten başka bir şeyinin olmadığını, kabul ettikleri takdirde kendilerine et ikram edebileceğini söylemiştir. Çoban, hemen bir teke keser, temizledikten sonra bolca tuzlar. Daha sonra toprağı eşeleyerek derince bir çukur açar. Topladığı dalları çukurun içine atarak yakmaya başlar. Dalların tamamı yanıp, ateş kor halini alınca çukurun içine içi su dolu büyükçe bir kap bırakır. Daha sonra tuzladığı bu hayvanı kuyunun içine sarkıtır. Hava almaması, etin suyun buharıyla pişmesi için üzerini kapatır. Piştikten sonra çıkarak padişaha ikram eder. Padişah bu yemeği çok beğendiğini, "Büryan gibi pişmiştir" demesi üzerine o günden sonra bu yemek hep yapılmış ve adına büryan denilmiştir.
479 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri CİĞER TAPLAMASI Etli Yemekler Malzemesi :
- 1 Adet ciğer
- 1 Baş kuru soğan
- 3 Adet sivri biber
- 1 Kilo köftelik bulgur
- Pul biber, karabiber
- Reyhan, tuz, tereyağı
YAPILIŞI : Ciğerin ak ve kara kısmı makinada çekilir. Ayrıca kuru soğan ve yeşil biberde makinada çekilir. Bu karışıma 1 kilo bulgur (köftelik) katılır, bu karışım bir kez daha makinada çekilir ve reyhan, pul biber,tuz katılarak yoğrulur. Yoğurma işlemi tamamlandıktan sonra avuç içerisinde sıkılan parçalardan küçük parçalar ( ceviz büyüklüğünde) koparılır ve bu parçalar avuç içerinde yuvarlanıp toplanır ve yassılaştırılarak taplamalar hazırlanır. İçinde su kaynayan tencere içerisine atılarak kaynamaya bırakılır, tencerenin kapağı yarım kapalı tutulur. Pişme tamamlanınca ateşten alınır ve suyu süzülür. Tabaklara doldurulan taplamaların üstüne içerisinde pul biber bulunan tereyağı eriyiği kaşıkla sıcak sıcak gezdirilerek servise sunulur. Bu yemeğin kına gecesi kız evinde pişirilmesi adettir.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri ÇORTİ AŞI Sebze Yemekleri Çorti,salamura lahana turşusudur ancak bu sirkeyle yapılmaz. Çorti aşını yapmak için büyük bir tencerenin içine kemikli ve yağlı etler konur. Bunun üzerine bol miktarda çorti ile döğme ilave edilerek bir miktarda su alınır ve pişirilmeye bırakılır. Etlerin pişmesine kadar devam eder çorti aşı yöremizde genellikle kışın sevilerek yenen bir yemektir. İçine bir miktar sarımsak veya biber katılması yemeğin lezzetini artırır.
480 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri HALİSE YEMEĞİ Etli Yemekler Malzemesi :
Halise yemeği genellikle bayram düğün günlerinde yapıldığı için malzeme olarak günün anlamına göre yapılır

Düğünlerde :
Misafir durumuna göre üç Oğlak veya kuzu eti oranına göre döğme( Yarma) ve tere yağı, tuz
Bayramlarda :
Bayramlarda genellikle bir kuzu eti tercih edilir, et oranına göre döğme( Yarma) ve tere yağı,tuz
Yapılışı :

Düğün ve bayram günlerinde Et temizlenir kemikleri ayıklanır ve hafiften haşlanır, döğme temizlendikten sonra haşlanan et ile birlikte büyük bir toprak küp kabına konur ve tandır içine konularak tandırın etrafı küpün ağzı açık kalacak şekilde kapatılır ve küpün içine buluna dövme ve et su eklenerek pişirilir pişirilme esnasında sürekli et ve döğme karıştırılır ve yaklaşık pişme süresi 3 veya dört saat sürmektedir.
Pişirilen halise yemeğinin üzerine pul biberli tereyağlı sos yapılarak servise hazır hale getirilir.

Evlerde ise halise evin mevcuduna göre dövme, Kuzu eti ve Tavuk eti kullanılır genellikle bakır kablar içinde aynı işlemler yapılarak ve servise hazır hale getirilir.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri HAS DOLMASI Etli Sebze Yemekleri Yaz ve kış aylarında kısmen değişebilen malzeme ile yapılan yemekte sarma olarak lahana, üzüm yaprağı, şekerpancarı yaprağı kullanılır.
Malzemesi :
-1 kg. pirinç
-1 kg orta yağlı kıyma
-1 kg. sarma yaprağı
-1 çay bardağı sumak
-1 baş soğan
-1 su bardağı sıvı yağ
-1 deste maydanoz
-1'er kaşık domates ve biber salçası
-3 adet domates
-3 adet sivri biber
içlik için domates, dolma biber
karabiber, tuz,
YAPILIŞI :
Kışlık olarak hazırlanan yemekte bir baş lahana (kelem) yaprakları ayrılarak yıkanır. Sararıncaya kadar sıcak suda haşlanır. İçlik olarak pirinç, rendelenmiş bir baş soğan soğan orta yağlı kıyma, biber ve domates salçası, tuz maydanoz ve suda eritilip süzülmüş sumak suya karıştırılarak iyice karılır ve yoğrulur. Sarartılan lahana yaprakları küçük küçük parçalara ayrılarak bu parçaların içine içlik korunup baş parmak büyüklüğünde sarılarak tencereye yatık bir şekilde sıra ile dizilir. Yeterince sarma yapıldıktan sonra ters çevrilmiş bir tabak sarmaların üzerine konur ve tuz serpilir. Sumaklı su tabak üzerinden tencereye dökülür ve kaynamaya bırakılır. Kaynama olduktan sonra kısık ateşte bir sürü daha bekletilen ve pişen dolma genelde lengeri tabir edilen geniş yayvan tabaklara dökülerek servise sunulur.

Yaz mevsiminde ise lahana yaprağı yerine üzüm yaprağı veya şeker pancarı yaprağı, domates, dolma biber, patlıcan gibi sebzeler kullanılır. İşlik kısmına 3 adet maydonoz ve 3 adet sivri biber rendelenerek karılıp kullanıldığı olur.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri İÇLİ KÖFTE (BİTLİS KÖFTESİ) Etli Yemekler Bitlis kadınlarının en çok zorlandıkları yemeklerden biridir. Hem yapımı zahmetli, hem de kadınların imtihanıdır. Bu yemeği layıkıyla yapan hanımlar, rağbet görürler. Yapamayanlar ise maharetli bir ev hanımı olarak görülmezler. Yapımı zahmetli ve zaman aldığından, genellikle komşuların birbirlerine yardım etmesi gerekir.

Malzemesi:

- Bir veya iki kilogram, iki defa çekilmiş yağsız ve sinirsiz et

- Bir veya iki kilogram köftelik bulgur

- Yarım kilogram kadar böbrek yağı

- Yarım adet kuru soğan

- Bir miktar toz veya karabiber

- İki - üç adet ekşi nar

- Yeteri kadar tuz.

Köftenin içinin hazırlanması:

Böbrek yağı makinede iki defa çekildikten sonra içine yarım adet kuru soğan rendelenir. Tuz, karabiber veya toz biber ve ekşi narla beraber iyice yoğrulur.

Yapılışı:

Daha önce makinede iki defa çekilmiş olan yağsız kıymaya, bir o kadar bulgur, biraz tuz ilave edilerek su ile yoğrulur. İyicesine yoğrulmuş olan hamur, ceviz büyüklüğünde küçük parçalara ayrılır. Ayrılan bu parçalar, avuç içerisinde yuvarlak hale getirilir. Sol avuç içine alınarak sağ elin şahadet parmağıyla içi oyulur. Daha önce hazırlanmış olan iç malzemeden bir tutam bu oyulan kısma bırakılır. Avuç içerisinde tekrar yuvarlanarak hem oyuk kapatılır, hem de top şekli verilerek tepsiye dizilir.

Ateşin üzerine bir tencere içerisinde su konur. Bu su fokur, fokur kaynadıktan sonra köfteler itinayla bu suyun içine bırakılır. Köftenin içindeki yağ eridiğinden, pişen köfte su üstüne çıkar. Tabaklara bırakılarak servis yapılır. İyi bir köfte; küçük olup, içindeki yağı dışarıya çıkmayandır.
481 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri KATIKLI DOLMA Yemek Yöremizin özelliğini taşıyan yemeklerden biri de katıklı dolmadır. Katık yöremizde yoğurt anlamına gelmektedir. Yapılışı şu şekildedir;Fazla tatlı olmayan büyük bal kabakları soyulduktan sonra karpuz gibi değil de aksine olarak ortadan ikiye ayrılır. İçi temizlenir keskin bir çakı ile 2 veya 3 mm kalınlığında sarma çekilir. Çekilen bu sarma geniş bir sini veya buna benzer kapta tuzlanarak güneşte veya sobanın kenarında 1 saat ısıtılır. Böylece kabak sarma yapılabilecek duruma gelir diğer tarafta yeterli miktarda orta yağlı koyun eti makine da iki defa çekildikten sonra aynı miktarda ince bulgurla karıştırılır. Etle birlikte bir baş soğan, 2-3 adet yeşil biberle çekilir. Etle bulgura tuz biber,yabani reyhanda karıştırılarak iyice yoğrulur.

Bu hamur küçük parçalara ayrıldıktan sonra üç katlı kabakla sarılıp avuç içinde sıkıldıktan sonra gelişi güzel bir tencereye atılır. Ağzına ters şekilde bir tabak ve üstüne ağır bir cisim konulur. Başka bir yerde kaynatılmış su dolmanın üzerine konulur. Dolma çabuk piştiğinde kaynarken tabak kaldırılarak kabağın pişip pişmediği kontrol edilir ve pişmişse hemen tencere ateşten indirilir. Suyu süzülür yarım saat bekledikten sonra üzerine sarımsak ile yoğurt,kırmızı biberle kızartılmış sade yağ döküldükten sonra servis yapılır.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri KELEDOŞ (İSKENDER KEBABI) Etli Yemekler Malzemesi :
Un, tereyağı, pul biber, tuz
Kurut ayranı veya şijır ( yağı alınmış ayran çökeleği )

YAPILIŞI :
Ekmek hamuru yapılır, normal büyüklükte parçalar kesilir, elle yaslılaştırılır, içine tereyağı sürülü, hamur bükülür tekrar iki avuç yardımıyla açılır. Önceden kızdırılmış tandıra vurulur. Tandırdan çıkarılınca sıcak sıcak tabaklara doğranır. Üzerine kurut ayranı veya şıjir ayranı dökülür, tereyağına pul biber katılarak eritilir ve sıcak ekmeğin üzerine sıcak yağ dökülerek servise sunulur.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri KÜKÜ Etli Yemekler Malzemesi :

1 yarım kilogram yağsız kıyma
bir baş soğan, ekmek kırıntısı
bir demet maydanoz bir yumurta
karabiber, pul biber un ve yağ

YAPILIŞI

Yukarıda bulunan bütün malzemeler bir leğen içinde iyice karıştırılır, kıvamına geldikten sonra köftenin yarısı kadar büyüklükte yuvarlanır ve tava içinde kızgın hale getirilen yağın içinde pişirilir etrafına çoban salatası konularak servis yapılır. afiyet olsun
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri ŞEKAÎOK Etli Yemekler Aynı ölçüde mercimek ve nohut bir tencerede haşlanır. Yeterince kurutulmuş salatalık kabuğu ayrı kapta haşlanarak, bulgur ve et karışımıyla hazırlanan fındık büyüklüğünde köftelerle birlikte nohut ve mercimeğin bulunduğu tencereye konur. Biraz su katılarak iyice pişirilir. Soğuyunca üstüne eritilmiş kırmızı biberle yağ dökülür.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri TUTMANÇ AŞI Etli Yemekler Bulgur ve et karışımıyla hazırlanan Andık büyüklüğündeki köfteler (glorik), keret ayranıyla pişirilir. Daha sonra biraz erişte eklenir.
342 - Bitlis'in Yöresel Yemekleri YALANCI DOLMA Sebze Yemekleri Malzemesi :
-1 kilo şekerpancarı yaprağı veya üzüm yaprağı
-1 kilo köftelik bulgur
-1 su bardağı un
1 baş soğan, reyhan pul biber
tuz, yoğurt, sade yağ , 2 diş sarımsak

YAPILIŞI :
Kaynamış suda ıslatılmış bulgur leğen içerisinde üzerine ters çevrilmiş bir tabak olduğu halde bir saat dinlenmeye bırakılır. 1 Baş soğan rendelenerek bulgura eklenir. Reyhan pul biber ve tuz katılarak yoğrulur. Su yardımı ile yoğrulan bulgur hamur kıvamına gelince avuç içerisinde sıkılarak ceviz büyüklüğünde küçük parçalara ayrılır. Bu parçalar avuç içinde yaprak sarılarak dolmalar hazırlanır. Yapraksızda parmak büyüklüğünde elde sıkılarak hazırlanabilir. Hazırlanan dolmalar içinde su kaynayan tencere içerisine dökülerek kaynamaya bırakılır. Pişen yemeğin suyu süzülür tabaklara alınan dolmaların üzerine içinde döğülmüş sarımsak bulunan hafif sulandırılmış yoğurt dökülür ve bunun üzerinede pul biberli kızgın sade yağ eriyiği serpilerek servise sunulur.

Katıklı dolma malzemesi ile aynı olan bu yemekte sadece et bulunmaz içinde et bulunmayan yemeklere yalancı denildiği için etsiz yapılan bu dolmaya yalancı dolma adı verilmiştir.