Yüklemine Göre Cümleler


Buna "yükleminin türüne göre" de denilebilir. Çünkü cümleyi yüklemine göre incelerken yüklemi oluşturan sözcüklerin türüne bakılır.

1. Fiil Cümlesi: Yüklem durumunda bulunan söz, çekimlenmiş bir fiilse, cümle fiil cümlesidir.

Örnek: "Soğuk günler artık geride kaldı." cümlesinde "kaldı" yüklemdir. Bu yüklem "kalmak" fiilinin bilinen geçmiş zamanda çekimlenmesiyle oluştuğundan, cümle, yüklemine göre fiil cümlesi olur.

2. İsim Cümlesi: Yüklem çekimli bir fiil değilse, ister isimden ister edattan isterse fiilimsiden oluşsun isim cümlesi sayılır. Yani adına aldanıp sadece ismin yüklem olduğu cümleler olarak anlamamak lazım bunu.

Örnek: "Bu roman, yazarın okuduğum ilk kitabıydı." cümlesinde yüklem "kitabıydı" sözü üzerine kuruludur ve "kitap" ismi "idi" ekfiilini alarak yüklem olmuştur. Elbette yüklem bu cümlede "yazarın okuduğum ilk kitabıydı" şeklinde bir isim ve sıfat tamlamasından oluşan söz öbeğidir.