Dünyadaki İklim Tipleri ve Özellikleri

 Dünyadaki İklim Tipleri ve Özellikleri

  Okunma: 14045 - Yorum: 14
  1. #1
    EKVATORAL İKLİM

    • 10º kuzey ve güney enlemleri arasında görülür.. Özellikle Amazon ve Kongo Havzaları, Malezya , Endonezya, Filipinler ve Papua Yeni Gine’de etkilidir.
    • Yıllık sıcaklık ortalaması 25 °C’nin üstündedir.
    • Yıllık ve günlük sıcaklık farkı en az olan iklimdir (1-2 °C civarında). Sebepleri : Güneş ışınlarının bütün yıl dike yakın açıyla düşmesi ve nemliliğin fazla olmasıdır.
    • Her mevsim düzenli yağış alır. Fakat en fazla yağış güneş ışınlarının Ekvatora dik geldiği tarihlerde görülür. Sebebi; yükselici hava hareketlerinin artmasıdır.
    • Yağışlar oluşum bakımından konveksiyon yağışlarına örnektir.
    • Yıllık yağış miktarı 2000 mm ‘nin üstündedir.
    • Bitki örtüsü bütün yıl yeşil kalan sık ve uzun boylu yağmur ormanlarıdır.
    • Yağışların fazla olması ve yüksek sıcaklık kimyasal çözülmeyi artırmıştır.
    • Topraklar fazla yıkandığı için verimi düşüktür ve kırmızı renkli Laterit topraklarıdır.
    • Ekvatoral bölgede 1000 m nin altındaki yerlerde sık orman örtüsü, bataklıklar, yüksek sıcaklık ve nem sebebiyle nüfus çok seyrektir.

    SUBTROPİKAL (SAVAN) İKLİMİ

    • Ekvatoral iklim ile çöl iklimi arasında görülür (10-20° kuzey ve güney enlemleri arasında görülür)
    • Bu iklim bölgesinde güneş ışınları yılda iki kez dik açıyla düşer. Güneş ışınlarının dik geldiği yaz dönemi yağışlı , kışlar kuraktır.
    • Sıcaklık ortalaması bütün yıl 20 °C nin üstündedir.
    • Yıllık yağış miktarı 1000-1200 mm arasındadır.
    • Bitki örtüsü savandır. Savanlar uzun süre yeşil kalan , gür ve uzun boylu ot topluluklarıdır. Savan bitki örtüsü içinde yer altı sularının yüzeye çıktığı yerlerde ve akarsu boylarında ormanlar görülür.

    MUSON İKLİMİ

    • Muson rüzgarlarının etkili olduğu Güney, ve Güneydoğu Asya’da etkilidir. Ayrıca; Avustralya'nın kuzeyinde ve Doğu Afrika'da Madagaskar adasında etkilidir.
    • Muson rüzgarlarından dolayı bu iklimde yaz mevsimi yağışlı , kışlar kuraktır. Bu yönüyle savan iklimi ile benzerlik gösterir.
    • Sıcaklık ortalaması bütün yıl 10 °C nin üstündedir.
    • Yıllık sıcaklık farkı Savan iklimine göre fazladır.
    • Yıllık yağış miktarı 1000-1500 mm civarındadır. Ancak kıyı kesimlerde bu yağış miktarı çok daha fazla olabilmektedir. Örnek Hindistan’ın kuzey doğusunda yer alan Çerapunçi 12000 mm yağış almaktadır (Dünyanın en fazla yağış alan yeridir).
    • Bitki örtüsü kışın yaprağını döken geniş yapraklı muson ormanlarıdır.

    ÇÖL İKLİMLERİ

    • Yıllık yağış miktarı 150 mm nin altında olan bölgelerde çöl iklimleri görülür.

    Sıcak Çöller ( Tropikal)

    • Dönenceler çevresinde görülür. Oluşmasında dünyanın günlük hareketinden kaynaklanan dinamik yüksek basınç etkilidir.
    • Mutlak ve bağıl nem çok düşüktür. Bu sebeple günlük sıcaklık farkı en fazla olan iklimdir.
    • Belirli bir yağış mevsimi yoktur. Bazı yıllar hiç yağış olmayabilir.
    • Mekanik çözülmenin en fazla olduğu iklimdir.
    • Yıllık sıcaklık farkı günlük sıcaklık farkı kadar yüksek değildir. Çünkü güneş ışınları bu alanlara yıl boyunca dike yakın açıyla düşmektedir.
    • Bitki örtüsü yok denecek kadar azdır. Cılız ot ve çalılıklarla kaktüs iklimin doğal bitki örtüsünü oluştururlar.
    • Çöllerde yer altı su seviyesinin yüzeye yakın olduğu veya çıktığı yerler olan vahalar canlı yaşamı için elverişli yerleri oluşturur. Vahaların en önemli tarım ürünü hurmadır.

    Karasal Çöl


    • Ilıman kuşak kara içlerinde etrafı dağlarla çevrili çukur alanlarda görülür. Buralarda çöl özellikleri görülme sebebi yağış azlığıdır.
    • Görüldüğü yerler: Kızılkum (Özbekistan), Karakum (Türkmenistan), Gobi (Moğolistan), Taklamakan (Çin) çölleridir.

    ILIMAN OKYANUS İKLİMİ

    • Genel olarak, 30° - 60° enlemleri arasında, karaların batı kıyılarında görülür. Batı Rüzgarları ve sıcak su akıntıları etkisiyle oluşan iklim tipidir. Yurdumuzda Karadeniz kıyılarında bu iklime benzer iklim şartları görülür.
    • Yazlar serin, kışlar ılıktır. Her mevsim yağışlıdır.
    • En sıcak ay ortalaması 24-25 °C, en soğuk ay ortalaması 5-7 °C dir. Yıllık ortalama 13-15 °C dir.
    • Günlük ve yıllık sıcaklık farkı azdır. Nemlilik fazla olduğu için.
    • Yıllık yağış miktarı 1500 mm civarındadır. Yükseltisi fazla olan yerlerde bu miktar artmaktadır.
    • En fazla yağış Sonbaharda, en az yağış ilkbaharda görülür.
    • Yağış oluşumu yamaç yağışı şeklindedir.
    • Bitki örtüsü yayvan ve iğne yapraklı ağaçlardan oluşan ormanlardır. Ormanların tahrip edildiği yerlerde ortaya çıkan çalılıklara yalancı maki (Psödomaki) denir. Bunların da tahrip edildiği yerlerde çayırlar bulunur.

    AKDENİZ İKLİMİ

    • Genel olarak, 30° - 40° enlemleri arasında görülür.
    • Akdeniz’e kıyısı olan ülkeler ( Libya ve Mısır hariç. Buralarda görülmeme sebebi yer şekillerinin engebesiz olmasıdır ). Avustralya’nın güneybatısı, G. Afrika Cumhuriyeti’nde Kap bölgesi, Şili’nin orta kesimleri ve Kuzey Amerika’da Kaliforniya çevresinde etkilidir.
    • Yazlar sıcak ve kurak kışlar ılık ve yağışlıdır.
    • Yaz sıcaklığı güneş ışınlarının düşme açısına, kuraklık ise alçalıcı hava hareketlerine bağlıdır.
    • En sıcak ay ortalaması 28-30°C , en soğuk ay ortalaması 8-10 °C dir. Yıllık ortalama 18°C dir.
    • Kar yağışı ve don olayı çok ender görülür.
    • En fazla yağış kışın , en az yağış yazın düşer.
    • Kışın görülen yağışlar Cephesel kökenlidir. Cephesel yağışlar en fazla bu ikimde görülür.
    • Yıllık yağış miktarı yükseltiye göre değişir. Ortalama 600-1000 mm arasındadır.
    • Bitki örtüsü ; kızılçam ormanlarının tahrip edilmesiyle ortaya çıkan makilerdir.
    • Makiler, sürekli yeşil kalabilen, kısa boylu, sert yapraklı, kuraklığa dayanıklı, bodur bitkilerdir. Mersin, defne, kocayemiş, keçiboynuzu, zakkum, zeytin, süpürge çalısı gibi bitkiler başlıca maki türleridir.

    STEP İKLİMİ

    • Sıcak ve ılıman kuşak kara içlerinde görülür. Yurdumuzda İç Anadolu Bölgesi'nde ve Ergene Bölümü'nde görülen karasal iklim buna örnektir.
    • Yazlar sıcak ve kurak , kışlar soğuk ve kar yağışlı geçer.
    • En sıcak ay ortalaması 20-25 °C dir.
    • En soğuk ay ortalaması da 0- (-2) °C dir.
    • En fazla yağış ilkbaharda, en az yağış yazın düşer.
    • İlkbaharda görülen yağışlar genelde konveksiyon (Kırkikindi) yağışı şeklindedir.
    • Yıllık yağış miktarı 300-500 mm civarındadır.
    • Bitki örtüsü ilkbahar yağışlarıyla yeşeren, yaz başlarında kuruyan küçük boylu ot topluluğudur. Buna step (bozkır) bitki örtüsü denir.
    • Bozkır bitki örtüsü içinde geven , deve dikeni, gelincik, çoban yastığı gibi bitkiler yer almaktadır.
    • Karasal iklimlerde ormanların ortadan kaldırılması sonucunda oluşan bozkırlara antropojen bozkır denir.
    • Bu tür bozkırlar, ormanların tahrip edilmesi sonucunda ortaya çıktığından yer yer orman ağacı topluluklarına rastlanır.

    ORTA KUŞAK KARASAL İKLİM

    • Deniz etkisinden uzak kara içlerinde ve ılıman kuşak karalarının doğu kıyılarında (soğuk su akıntısından dolayı) görülür. Yurdumuzda ise Doğu Anadolu Bölgesi’nde Erzurum –Kars Bölümünde görülen karasal iklim buna benzer.
    • Kış erken gelir, çok soğuk olur. Kar ortalama 80-90 gün toprak üstünde kalır. Yaz da erken gelir ve çok sıcak olur. Karlar hızla erir.
    • En sıcak ay ortalaması 20 °C civarındadır. Bazen sıcaklık 30 °C ye kadar çıkabilmektedir.
    • En soğuk ay ortalaması –10 °C civarındadır. Bazı günler –40 °C ye kadar sıcaklığın düştüğü de gözlenebilmektedir.
    • Yıllık sıcaklık ortalaması 3-5 °C dir.
    • Yıllık sıcaklık farkı 40-50 °C ye kadar ulaşabilmektedir.
    • En fazla yağış ilkbahar ve yaz dönemlerinde düşmektedir. Karasallık arttıkça yağışlar yaz mevsimine kaymaktadır. Ör. Erzurum –Kars bölümünde olduğu gibi.
    • En az yağış kışın düşmektedir ve kışın düşen yağışlar kar şeklindedir.
    • Yıllık yağış ortalaması 500-600 mm civarındadır.
    • Doğal bitki örtüsü bozkırdır (yaz yağışlarının fazlalığından dolayı alpin çayır şeklindedir.)
    • Yağışın fazla olduğu yerlerde iğne yapraklı ormanlar (Tayga) vardır. Sibirya ve Kanada da iğne yapraklı ormanlara tayga ormanları adı verilir. Taygalar, Dünya ormanlarının % 15'ini oluştururlar.

    TUNDRA İKLİMİ

    • Sibirya, İskandinavya Yarımadasının kuzeyinde, Kanada’nın kuzeyinde, Grönland adasının kıyı kesimlerinde görülür.
    • En sıcak ay ortalaması 10 °C yi geçmez. Kışın sıcaklık –30, -40 °C'lara kadar iner.
    • Yıllık yağış miktarı 200-250 mm civarındadır.
    • Toprak yılın büyük bir kesiminde donmuş haldedir. Sadece yazın sıcaklığın artması ile toprağın üst kısmındaki buzlar erir ve bataklıklar oluşur.
    • Bitki örtüsü yosun ,ot ve cılız çalılıklardan oluşan tundra bitki örtüsüdür.

    KUTUP İKLİMİ

    • Grönland adasının iç kesimleri ile Antartika kıtasında görülür.
    • Sıcaklık bütün yıl 0 °C nin altındadır.
    • Zemin buzlarla kaplıdır.
    • Bitki örtüsü yoktur
    • Güneşlenme süresi çok uzun olmasına rağmen sıcaklık yükselmez. Sebebi güneş ışınlarının eğik açılarla gelmesidir.
    • Sıcaklık düşük olduğundan buharlaşma ile atmosfere karışan nem azdır. Bundan dolayı yağış ta azdır. Bu sebeple kutup iklimine soğuk çöl iklimi de denir.


  2. #2
    Çok uzun abisi
  3. #3
    çççççççççççççççççççççççççççççooooooooooooooooooooo ooooooooookkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk uuuuuuuuuuuuuuuzzzzzzzzzzzzzzzzzzuuuuuuuuuuuunnnnn nnnnn bbbbbbbbbbbbbbbbbbbbbbbbeeeeeeeeee
  4. #4
    Bilgi güzel ama yazı uzuuuuuun ve yorucuuuuuuu olduğu halde yine de teşekkürler.
  5. #5
    çok yardımcı oldu çok teşekkür ederim ama öğretmen bilgi eksik dedi ve velimi aradı disipline gönderildim ama sağlık olsun 6. sınıfa gidiyorum tyazarken çok şeyler öğrendim saolun u love you rock
  6. #6
    kesin bütün arkilerim burdan baktı ben emirhan yurtsever 6)A bakalım kimler yazmış burdun
  7. #7
    süpermiş ve zaten ben slayt için kullanmıştım yani kağıda yazmadığım için hiç zorlanmadım kim paylaştıysa ellerine sağlık
  8. #8
    çok teşekkürler ödevimi yapmamı kolaylaştırdınız
  9. #9
    gerçekten çok uzunn ama güzel bilgiler insan bi anda oralarda yaşıyo gibi oluyoo
  10. #10
    iğrençti yollarını ...
  11. #11
    çok güzel bilgiler verilmiş yanlız biraz uzunnnn....